Polski

Jak i dlaczego mierzyć prąd rozruchowy

19 Maj 2021 | Cęgi
How and why to measure inrush current

Prąd rozruchowy to chwilowy udar lub impuls prądowy, który dopływa do urządzenia elektrycznego w chwili uruchomienia urządzenia.

Pomyśl o samochodzie na płaskiej nawierzchni, zaparkowanym ze skrzynią biegów w położeniu neutralnym i wyłączonym silnikiem. Aby ruszyć bez używania silnika, człowiek musiałby mocno go popchnąć, prawdopodobnie energicznie zapierając się nogami. Po ruszeniu koła samochodu obracają się łatwiej, dzięki czemu wystarcza użycie mniejszej siły.

Siła, jaka musi być użyta do ruszenia, jest odpowiednikiem prądu rozruchowego. Późniejszy płynny ruch jest odpowiednikiem przepływu prądu w stanie ustalonym, który występuje w silniku, gdy jego wirnik i pozostałe podzespoły zostaną wprawione w ruch.

Do pomiaru prądu rozruchowego technicy mogą używać miernika cęgowego lub elastycznej sondy prądowej. Tylko mierniki z przyciskiem prądu rozruchowego mogą mierzyć prąd rozruchowy. Poniżej przedstawiono czynności, które należy wykonać w celu wykonania pomiaru, w tym przypadku z użyciem przyrządu Fluke 381 (patrz ilustracja powyżej):

  1. Po wyłączeniu testowanego urządzenia ustaw pokrętło miernika w pozycji .
  2. Umieść przewód urządzenia będący pod napięciem pośrodku szczęki lub elastycznej sondy prądowej
  3. Naciśnij przycisk pomiaru prądu rozruchowego,  na mierniku.
  4. Włącz urządzenie. Prąd rozruchowy (impulsowy) pojawi się na wyświetlaczu miernika.

Dlaczego ten pomiar ma znaczenie? Nowsze, wysokowydajne silniki mają większy pobór prądu niż te produkowane dawniej. Znajomość wartości prądu rozruchowego może pomóc technikowi w zlokalizowaniu problemu z rozruchem niezależnie od tego, czy dotyczy on silnika czy obwodu rozruchowego. Pomiary prądu rozruchowego są zwykle zapisywane w dzienniku konserwacji zapobiegawczej w celu wykorzystania w przyszłości.

Aby zapewnić powtarzalne pomiary prądu rozruchowego silnika, zaawansowane mierniki cęgowe (takie jak Fluke z serii 370 lub Fluke 381) wykorzystują tryb „wyzwalany”, który synchronizuje pomiary z prądem rozruchowym.

Technicy „uzbrajają” miernik, naciskając jego przycisk pomiaru prądu rozruchowego. Następnie miernik jest wyzwalany prądem rozruchowym. Po wyzwoleniu funkcja pomiaru prądu rozruchowego pobiera około 400 próbek w czasie 100 milisekund i oblicza rzeczywisty prąd rozruchowy.

Początkowy prąd rozruchowy może spowodować, że wyświetlacz miernika pokaże wartość wyższą niż wartość znamionowa bezpiecznika, ale bezpiecznik nie zostanie wyzwolony. Dlaczego tak się dzieje?

Prąd rozruchowy może być 4 do 10 razy większy od normalnego prądu pracy, w zależności od typu silnika. Jeśli więc prąd pracy silnika wynosi osiem amperów, a jego wyłącznik automatyczny ma prąd znamionowy 20 A, to w jaki sposób miernik cęgowy może wyświetlić pomiar 40 A?

Nie dochodzi do zadziałania wyłącznika automatycznego lub modułu przeciążeniowego, ponieważ oba urządzenia działają na podstawie krzywej czasu względem prądu. Ta krzywa (patrz wykres) wskazuje, jak duży prąd przez jaki czas może przepływać przez wyłącznik, zanim nastąpi przerwanie obwodu.

Jak i dlaczego mierzyć prąd rozruchowy